دوره و شماره: دوره 2، شماره 3، پاییز 1395 
مقاله پژوهشی روانشناسی بالینی

پیش‌بینی میزان تغییرپذیری ضربان قلب بر اساس مؤلفه‌های مثبت و منفی تنظیم شناختی هیجان در دانشجویان دانشگاه

صفحه 1-22

https://doi.org/10.22055/jacp.2018.21458.1028

مهسا مسلمان، احمد سهرابی

چکیده عملکردهای مختلف روانی، شناختی، فیزیولوژیک و رفتاری انسان به تنظیم هیجان وابسته هستند و در سلامتی انسان نقش دارند. پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی میزان تغییرپذیری ضربان قلب بر اساس مؤلفه‌های مثبت و منفی تنظیم شناختی هیجان در بین دانشجویان دانشگاه کردستان انجام شد. روش پژوهش حاضر توصیفی- همبستگی بود و جامعه‌ آماری شامل کلیه دانشجویان دانشگاه کردستان در سال تحصیلی 95-1394 بودند. ابتدا به شیوه نمونه‌گیری در دسترس و با استفاده از فراخوان ، 70 نفر از دانشجویان دانشگاه کردستان که تمایل به شرکت در پژوهش داشتند انتخاب و پس از توصیف نحوه اجرای پژوهش مورد ارزیابی قرار گرفتند. پس از تحلیل نتایج اولیه 62 نفر از دانشجویان مورد تحلیل نهایی قرار گرفتند. از پرسشنامه‌ تنظیم ‌شناختی هیجان و دستگاه ProComp 2 Biofeedback System برای ثبت امواج قلبی به‌عنوان ابزار جمع‌آوری داده‌ها استفاده شد. داده‌ها با استفاده از ضریب همبستگی وتحلیل رگرسیون چندگانه با روش همزمان تجزیه و تحلیل آماری شدند. نتایج پژوهش نشان داد بین تغییرپذیری ضربان قلب با تنظیم شناختی هیجان مثبت رابطه مثبت معنی‌دار وجود دارد. نتایج تحلیل رگرسیون چندگانه همزمان نشان داد که از بین متغیرهای پیش‌بین، تنظیم شناختی هیجان مثبت توانست تغییرپذیری ضربان قلب را تبیین کند.

مقاله پژوهشی روانشناسی بالینی

اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر اختلال افسردگی عمده در نوجوانان

صفحه 23-38

https://doi.org/10.22055/jacp.2018.21690.1029

نگین توصیفیان، فریده حسین ثابت، احمد برجعلی

چکیده هدف پژوهش حاضر، بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر بهبود نوجوانان مبتلا به اختلال افسردگی عمده بود. در این مطالعه که به صورت نیمه آزمایشی از نوع پیش‌آزمون، پس‌آزمون با گروه کنترل و دوره‌ی پیگیری انجام شد، 16 نفر از نوجوانان دختر مبتلا به افسردگی عمده با توجه به ملاک‌های ورود به پژوهش به صورت در دسترس انتخاب شدند و سپس به‌طور تصادفی در دو گروه 8 نفره‌ آزمایش و کنترل گمارده شدند. پیش از شروع مداخله، با استفاده از آزمون افسردگی بک 2 از هر دو گروه پیش‌آزمون به عمل آمد. سپس افراد گروه آزمایش تحت درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد طی 8 جلسه 60-90 دقیقه‌ای قرار گرفتند. پس از آن، از هر دو گروه پس‌آزمون و بعد از گذشت دو ماه از اجرای پس‌آزمون، از هر دو گروه آزمون پیگیری به عمل آمد. داده‌ها به کمک نرم‌افزار 23-SPSS و با روش آزمون آماری تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر تجزیه و تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد بر بهبود نوجوانان مبتلا به اختلال افسردگی عمده تأثیر معنی‌داری داشته است (05/0p<). همچنین این اثربخشی در دوره‌ی پیگیری ماندگار بود. پیشنهاد می‌شود روان‌شناسان، مشاوران و روان‌پزشکان از درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد جهت بهبود نوجوانان مبتلا به افسردگی عمده استفاده کنند.

مقاله پژوهشی روانشناسی بالینی

مقایسه‌ی‌ کارکرد خانواده، راهبردهای تنظیم شناختی هیجان و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دختر مبتلا و غیر مبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌ای

صفحه 39-58

https://doi.org/10.22055/jacp.2018.21711.1030

زینب برنوس، منیجه شهنی ییلاق، سیروس عالی پور

چکیده پژوهش حاضر با هدف  مقایسه‌ی‌ کارکرد خانواده، راهبردهای تنظیم شناختی هیجان و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دختر مبتلا و غیرمبتلا به اختلال نافرمانی مقابله‌ای دبستان‌های شهر اهواز با کنترل ترتیب تولد صورت گرفت. این پژوهش توصیفی از نوع علی-مقایسه‌ای (پس از وقوع) می‌باشد. جامعه آماری این پژوهش دانش‌آموزان دختر پایه‌ی ششم دبستان‌های اهواز که در سال تحصیلی 1395-1394 بودند. از این جامعه آماری، نمونه‌ای به تعداد 50 نفر، با روش نمونه‌گیری چند‌مرحله‌ای خوشه‌ای و ساده که اختلال نافرمانی مقابله‌ای داشتند انتخاب شدند و به همین تعداد نیز دانش‌آموزان بدون این اختلال انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از ابزار های سیاهه‌ی رفتاری کودک (فرم والد)، سنجش کارکرد خانواده، پرسشنامه تنظیم شناختی هیجان و برای تعیین عملکرد تحصیلی از میانگین کل معدل تحصیلی استفاده شد. نتایج تحلیل مانکوا نشان داد که بین کارکرد خانواده، راهبردهای تنظیم شناختی هیجان و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان دختر دارای اختلال نافرمانی مقابله‌ای و عادی تفاوت معنی‌داری وجود دارد. دانش‌آموزان دارای اختلال نافرمانی مقابله‌ای در متغیرهای کارکرد خانواده، راهبردهای مثبت تنظیم شناختی هیجان و عملکرد تحصیلی نسبت به دانش‌آموزان بدون این اختلال دارای عملکرد کمتر، ولی در استفاده از راهبردهای منفی تنظیم شناختی هیجان نسبت به آن‌ها بالاتر بودند.

مقاله پژوهشی روانشناسی بالینی

اثربخشی آموزش اصلاح باورهای ارتباطی بر رضایت زناشویی زوجین دانشجو ساکن خوابگاه‌های دانشجویی

صفحه 59-76

https://doi.org/10.22055/jacp.2018.22019.1035

فرزانه طیرانی نجاران، شهرام محمدخانی، جعفر حسنی

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان اثربخشی آموزش اصلاح باور‌های ارتباطی بر افزایش رضایت زناشویی زوجین جوان صورت گرفت. طرح تحقیق نیمه آزمایشی با گروه آزمایش کنترل و پیگیری می‌باشد. طی یک فراخوان در خوابگاه‌های دانشجویی دانشگاه تربیت مدرس 20 زوج که دارای رضایت زناشویی پایین بودند جهت شرکت در برنامه دعوت به عمل آمد و سپس به شیوه تصادفی در دو گروه آزمایش و گواه (هریک شامل 10 نفر) جایگزین شدند. از دو پرسشنامه سیاهه باورهای ارتباطی و رضایت زناشویی انریچ برای سنجش استفاده شد. آزمودنی‌های گروه آزمایش و گواه در سه مقطع پیش‌آزمون‌، پس‌آزمون و پیگیری 50 روزه ابزار‌های این پژوهش را تکمیل کردند. داده‌های پژوهش با استفاده از تحلیل کواریانس یک‌راهه مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان می‌دهد مداخله در باورهای ارتباطی زوجین جوان دانشجو می‌تواند منجر به افزایش معنادار رضایت زناشویی آن‌ها شود.

مقاله پژوهشی روانشناسی بالینی

اثربخشی روان‌درمانی مثبت‌نگر بر احساس شادکامی و امید در بیماران مبتلا به ویتیلیگو (پیسی)

صفحه 77-98

https://doi.org/10.22055/jacp.2018.23636.1051

طاهره شریفی کیا، محمد طحان، زهرا عسکری

چکیده هدف از پژوهش حاضر تعیین اثربخشی روان‌درمانی مثبت‌نگر به شیوه‌ی گروهی بر افزایش شادکامی و امید در بیماران مبتلا به ویتیلیگو (پیسی) بود. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی (پیش‌آزمون – پس‌آزمون با گروه کنترل) بود. جامعه آماری را کلیه‌ی مردان و زنان مراجعه‌کننده‌ی مبتلا به ویتیلیگو در شهرستان کاشمر تشکیل دادند. با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس، تعداد 30 نفر انتخاب شدند. به ‌منظور جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامه شادکامی آکسفورد و پرسشنامه امیدواری اشنایدر و همکاران استفاده شد. جهت تحلیل داده‌ها، از آمار توصیفی و آمار استنباطی (آزمون تحلیل کوواریانس) استفاده شد. یافته‌های به دست آمده نشان داد که میانگین نمرات شادکامی و امید در پس‌آزمون گروه آزمایش به‌طور معناداری از میانگین نمرات پس‌آزمون در گروه کنترل بالاتر است. بر اساس یافته‌های این تحقیق می‌توان گفت که روان‌درمانی مثبت‌نگر به شیوه‌ی گروهی در افزایش امید و شادکامی در بیماران ویتیلیگو مؤثر است.

مقاله پژوهشی روانشناسی بالینی

اثربخشی آموزش تکنیک‌های تنظیم هیجان بر ناگویی خلقی در سربازان

صفحه 99-114

https://doi.org/10.22055/jacp.2018.23897.1057

مجتبی رضایی، غلام رضا جعفری، حسن آقایی، محسن کریمی

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش تکنیک‌های تنظیم هیجان بر ناگویی خلقی در سربازان انجام شد. این پژوهش کارآزمایی بالینی با پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه‌ی سربازان یک واحد نظامی شهر تهران در سال 1395 بود. تعداد 350 نفر از سربازان با نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و پرسشنامه ناگویی ‌خلقی تورنتو را تکمیل کردند. سپس تعداد 66 نفر که دارای بالاترین نمرات در پرسشنامه ناگویی ‌خلقی بودند انتخاب و به‌ صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. گروه آزمایش 8 جلسه آموزش تکنیک‌های تنظیم هیجان (هر جلسه 90 دقیقه و هر هفته دو جلسه) دریافت نمود و گروه کنترل در لیست انتظار باقی ماند، پس از پایان مداخله، مجدداً پس‌آزمون روی دو گروه اجرا شد. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار آماری SPSS-22 تحلیل شد. نتایج تحلیل کوواریانس نشان داد که آموزش تکنیک‌های تنظیم هیجان باعث کاهش ناگویی‌خلقی در سربازان می‌شود. به نظر می‌رسد که آموزش تکنیک‌های تنظیم هیجان با اصلاح راهبردهای تنظیم هیجان سازش نایافته، می‌تواند روش مناسبی برای پیشگیری از مشکلات هیجانی باشد.