دوره و شماره: دوره 3، شماره 3، پاییز 1396 
مقاله پژوهشی

بررسی رابطه‌ی علّی هیجان‌خواهی و اعتیاد به اینترنت با میانجی‌گری تعلّق به همسالان منحرف در دانش‌جویان

صفحه 211-224

https://doi.org/10.22055/jacp.2019.30894.1120

عسکر آتش افروز، ریحانه ملایی برم سبز، غلامحسین مکتبی

چکیده این پژوهش با هدف بررسی رابطه‌ی علّی هیجان‌خواهی و اعتیاد به اینترنت با میانجی‌گری تعلّق به همسالان منحرف در دانش‌جویان انجام گرفت. 294 دانش‌جوی سال اول کارشناسی دانشگاه شهید چمران اهواز با روش نمونه‌گیری تصادفی چندمرحله‌ای انتخاب شدند و آزمون اعتیاد به اینترنت یانگ، مقیاس‌های هیجان‌خواهی زاکرمن و همنشینی با هم‌سالان منحرف پاسکال و همکاران را تکمیل نمودند. داده‌ها با استفاده از تحلیل مسیر و نرم‌افزار AMOS تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که هیجان‌خواهی و تعلّق به همسالان منحرف با اعتیاد به اینترنت و هیجان‌خواهی با افزایش تعلّق به هم‌سالان منحرف به‌صورت غیرمستقیم با اعتیاد به اینترنت رابطه دارد. بنابراین، دانش‌جویان با هیجان‌خواهی بالا به احتمال بیشتری درگروه‌های همسال منحرف عضو و این امر به‌طور غیرمستقیم اعتیاد به اینترنت را در آن‌ها افزایش می‌دهد.

مقاله پژوهشی

اثربخشی درمان گروهی مبتنی بر پذیرش و تعهد بر کاهش نگرانی و افسردگی در زوجین با طلاق عاطفی

صفحه 225-246

https://doi.org/10.22055/jacp.2020.32768.1142

رضا جعفری، علیرضا محمدی آریا

چکیده این پژوهش با هدف بررسی اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)به شیوه‌یگروهی بر کاهش نگرانی و افسردگی در زوجین با طلاق عاطفی مراجعه‌کننده به کلینیک مشاوره ندای آرامش روان‌شهر تهران در یک طرح نیمه آزمایشی با پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل انجام گردید. 28 (14 نفر گروه آزمایش و 14 نفر گروه کنترل) زوج با مشکلات طلاق عاطفی به روش نمونه‌گیری داوطلبانه انتخاب شدند. گروه آزمایش در هشت جلسه‌ی نود دقیقه‌ای مداخله مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT)شرکت کردند و گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکردند. شرکت‌کنندگان در دو نوبت به پرسش‌نامه‌های افسردگی بک و نگرانی ایالت پنسیلوانیا پاسخ دادند. یافته‌ها نشان داد که درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد باعث کاهش افسردگی و نگرانی در شرکت‌کننده‌های گروه آزمایش گردید. بنابراین می‌توان گفت، در حوزه درمان و زمینه‌ی کار با افراد افسرده و مضطرب و کاهش طلاق عاطفی در حوزه مداخلات خانوادگی، درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد (ACT) با توجه به ماهیت آن، بسیار کارا و نویدبخش به نظر می‌رسد.

مقاله پژوهشی

پیش‌بین‌های افسردگی در دانش‌جویان: سرگشتگی ذهنی (عمدی و خودبه‌خود) و ذهن آگاهی

صفحه 247-264

https://doi.org/10.22055/jacp.2020.31767.1127

رومینا حبیبی، فریده حسین ثابت، زهره رافضی

چکیده این پژوهش با هدف پیش‌بینی افسردگی بر اساس متغیرهای سرگشتگی ذهنی (عمدی و خودبه‌خود) و ذهن آگاهی در دانش‌جویان به روش هم‌بستگی انجام گرفت 380 دانش‌جوی دانشگاه علامه طباطبائی به روش داوطلبانه انتخاب شدند و پرسش‌نامه‌های، افسردگی بک (BDI)، سرگشتگی ذهنی عمدی و خودبه‌خود و ذهن آگاهی پنج‌وجهی تکمیل نمودند. داده‌ها با استفاده از روش‌های آماری ضرب هم بستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه (همزمان) تحلیل شدند. نتایج نشان داد که سرگشتگی ذهنی عمدی و سرگشتگی ذهنی خودبه‌خود با افسردگی رابطه‌ی‌مثبت و بین مؤلفّه‌های ذهن آگاهی، مؤلفّه‌های توصیف، عمل همراه با آگاهی، عدم قضاوت به تجربه‌ی درونی و عدم واکنش به تجربه‌ی درونی با افسردگی رابطه‌ی‌ منفی وجود دارد. همچنین نتایج تحلیل رگرسیون همزمان نشان داد که از بین مؤلفّه‌های سرگشتگی ذهنی، فقط سرگشتگی ذهنی خودبه‌خودی و از بین مؤلفّه‌های ذهن آگاهی (مشاهده، عمل همراه با آگاهی، عدم قضاوت به تجربه‌ی درونی و عدم واکنش به تجربه‌ی‌ درونی پیش‌بین‌های معنی‌دار افسردگی هستند. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که مؤلفّه‌های سرگشتگی ذهنی خودبه خود،  مشاهده، عمل همراه با آگاهی، عدم قضاوت به تجربه‌ی درونی و عدم واکنش به تجربه‌ی درونی به‌عنوان تعیین‌کننده‌های
اصلی در پیش‌بینی افسردگی در دانش‌جویان هستند.

مقاله پژوهشی

تبیین خودشناسی: بررسی انواع افسردگی از منظر قرآن در دانش‌جویان

صفحه 265-282

https://doi.org/10.22055/jacp.2020.27211.1091

مرضیه زرگری، فاطمه فیاض، هادی بهرامی احسان، ریحانه فیاض، مریم سادات مدنی

چکیده افسردگی از شایع‌ترین اختلالات روانی محسوب می‌شود و بیش از صد سال است که رویکرد‌های مختلف روان‌شناسی سعی در شناخت علّت‌ها، نشانه‌ها و شیوه‌های مداخله درمانی مؤثر در مورد این اختلال داشته‌اند. انواع افسردگی از منظر قرآن منجر به دورشدن از خود واقعی و نیازهای حقیقی‌شده و فرد را به سمت گمگشتگی و ابهام سوق می‌دهد و قرآن کریم یکی از منابع مهمی است که انسان را به امید و خروج از افسردگی و یاس از مسیر بالابردن خودشناسی رهنمون می‌نماید. پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه انواع افسردگی از منظر قرآن با متغیر خودشناسی بود. ۲۱۴ دانشجو از دانشگاه آزاد اسلامی شهر تهران واحد علوم و تحقیقات، به روش نمونه‌گیری داوطلبانه انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان مقیاس‌های افسردگی از منظر قرآن و پرسش‌نامه‌ی خودشناسی (قربانی، واتسون و هگیس) را تکمیل کردند. داده‌ها با روش‌های آماری هم‌بستگی پیرسون و تحلیل رگرسیون تحلیل شدند. نتایج‌ نشان داد که خودشناسی با انواع افسردگی از منظر قرآن هم‌بستگی منفی و معنی‌دار دارد و درنتیجه افسردگی‌هایی مثل سرشکستگی و مرجع‌ستیزی در پیش‌بینی خودشناسی نقش دارند. بنابراین نوع‌های افسردگی از منظر قرآن، می‌توانند بر خودشناسی افراد تأثیر گذاشته و با رفع عوامل علی‌رغم و یاس که در قرآن به آن‌ها پرداخته‌شده می‌توان خودشناسی را افزایش داد.

مقاله پژوهشی

پیش‌بین‌های هراس اجتماعی در مادران کودکان پیش دبستانی: راهبردهای تنظیم شناختی هیجانی مادران

صفحه 283-304

https://doi.org/10.22055/jacp.2020.32580.1139

مهسا مسلمان، سیف الله آقاجانی، علی مهدوی

چکیده دوران کودکی از مهم‌ترین مراحل زندگی است که در آن شخصیت فرد پایه‌ریزی‌شده و شکل می‌گیرد. اغلب ناسازگاری‌ها و اختلالات روانی در نوجوانی و بزرگسالی، از بی‌توجهی به مسائل و مشکلات عاطفی رفتاری دوران کودکی و عدم هدایت صحیح در روند رشد و تکامل ناشی می‌شود. پژوهش حاضر با هدف پیش‌بینی هراس اجتماعی کودکان پیش‌دبستانی بر حسب راهبردهای تنظیم شناختی هیجان مادران انجام شد. این پژوهش از نوع مطالعات توصیفی هم‌بستگی است. جامعه‌ی این پژوهش شامل کلیه مادران کودکان پیش‌دبستانی مدارس دولتی شهر آمل بود. 180 مادر واجد شرایط ورود به پژوهش انتخاب و به مقیاس هراس اجتماعی کودکان پیش‌دبستانی اسپنس و همکاران و پرسش‌نامه تنظیم شناختی هیجان پاسخ دادند. داده‌های با استفاده از نسخه‌ی 20 نرم‌افزار SPSS و با روش‌های آماری و ضریب هم‌بستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه تحلیل شدند. نتایج نشان داد که بین هراس اجتماعی با راهبردهای انطباقی تنظیم شناختی هیجان رابطه‌ی منفی و بین هراس اجتماعی با راهبردهای غیرانطباقی تنظیم شناختی هیجان رابطه‌ی مثبت و معنی‌دار وجود دارد. یافته دیگر نشان داد که متغیرهای راهبردهای انطباقی و غیرانطباقی تنظیم شناختی هیجان پیش‌بین‌های هراس اجتماعی هستند. باید گفت که راهبردهای تنظیم شناختی هیجان والدین تأثیر معنی‌داری بر میزان هراس اجتماعی کودکان پیش‌دبستانی دارند؛ بنابراین ضروری است در فرآیند آموزش و پرورش و سلامت روانی کودکان به ویژگی‌ها والدین توجه خاصی شود.

مقاله پژوهشی

پیش‌بین‌های رشد پس از سانحه در زنان مبتلا به آسیب: معنویت‌گرایی، حمایت اجتماعی، خودکارآمدی و تاب‌آوری

صفحه 305-320

https://doi.org/10.22055/jacp.2019.29857.1117

احمدی زینب، حسینعلی مهرابی، حمیدطاهر نشاط دوست

چکیده رشد پس از سانحه تجربه‌ی تغییرات مثبتی است که دستاورد مبارزه با بحران‌های چالش‌زای زندگی است. هدف این پژوهش پیش بینی رشد پس از سانحه بر اساس متغیرهای معنویت، حمایت اجتماعی، خودکارآمدی و تاب‌آوری در زنان آسیب دیده در شهر اصفهان بود. این مطالعه توصیفی از نوع همبستگی است، 300 زن مبتلا به سرطان و زنان با تجربه سوگ شدید در دو سال اخیر  به‌طور هدفمند و داوطلب، انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان به پرسش‌نامه‌های رشد پس از سانحه، سلامت معنوی پالوتزیان و الیسون، حمایت اجتماعی فیلیپس، تاب‌آوری کانر و دیویدسون و خودکارآمدی نظامی، جروسلم و شوارتز پاسخ دادند. نتایج نشان داد که متغیرهای حمایت اجتماعی، تاب‌آوری، معنویت و خودکارآمدی پیش‌بین‌های مثبت رشد پس از سانحه هستند. نتایج این بررسی نشان داد که مجموع این متغیرها مکانیسم مهمّی را برای مقابله با حوادث آسیب‌زا فراهم می‌کنند و به افراد کمک می‌کند تا رشد پس از سانحه بیشتری را تجربه کنند.