بررسی مقایسهای مهارت‌های شناختی، رفتـاری، کفایـت هیجـانی و آمایه‌های انگیزشی در دانش‌آموزان تیزهوش و عادی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد مشاوره مدرسه، دانشکده علوم تربیتی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اردکان، اردکان، ایران.

2 استاد گروه علوم تربیتی، واحد اردکان، دانشگاه آزاد اسلامی، اردکان، ایران (نویسنده مسئول).

10.22055/jacp.2021.37129.1191

چکیده

پژوهش حاضر با هدف بررسی مقایسه‌ای مهارت‌های شناختی، رفتـاری، کفایـت هیجـانی و آمایه‌های انگیزشی در دانش‌آموزان تیزهوش و عادی در یک طرح علّی- مقایسه‌ای انجام گرفت. جامعه‌ی این پژوهش را کلیه‌ی دانش‌آموزان دوره‌‌ی اوّل متوسطه شهر اصفهان در سال تحصیلی 1399-1398 تشکیل دادند. 200 نفر دانش‌آموز عادی و 200 نفر دانش‌آموز تیزهوش به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای از میان مدارس عادی و تیزهوشان دوره‌ی اول متوسطه شهر اصفهان انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان به پرسش‌نامه‌ی شایستگی‌اجتماعی فلنر و همکاران پاسخ دادند. داده‌ها با استفاده از روش آماری t مستقل تحلیل شدند. یافته‌ها نشان داد که بین نمرات میانگین مهارت‌های شناختی، رفتـاری، کفایـت هیجـانی و آمایه های انگیزشی در دانش‌آموزان تیزهوش و عادی تفاوت معنی‌داری وجود دارد. بر طبق یافته‌ها می‌توان از این نتایج برای آموزش مهارت‌های شناختی، رفتـاری، کفایـت هیجـانی و آمایه‌های انگیزشی در دانش‌آموزان عادی استفاده کرد.
 

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Comparison of cognitive, behavioral, emotional adequacy and motivational skills in gifted and normal students

نویسندگان [English]

  • Azadeh Fathimard 1
  • Ali Mohammad Okhovat 2
1 Masters of School Counseling, Faculty of Educational Sciences, Islamic Azad University, Ardakan Branch, Ardakan, Iran
2 Professor, Department Educational Sciences, Ardakan Branch, Islamic Azad University, Ardakan, Iran
چکیده [English]

The present study was conducted aimed to compare cognitive, behavioral skills, emotional adequacy and motivational motivations in gifted and normal students in the causal-comparative study. The statistical of this study consisted of all first round high school in Isfahan in the academic year 2019-2020. 200 normal students and 200 gifted students were selected using clustering sampling method from normal and gifted and normal high schools in Isfahan city. The Participants answered to the Social Competency Questionnaire of Felner et al., Data were analyzed using independent t-test. Findings showed that there is a significant difference between the mean scores of cognitive skills, behavioral skills, emotional adequacy and motivational motivations in gifted and normal students. According to the findings, these results can be used to teach cognitive, behavioral, emotional adequacy and motivational and expectation skills in normal students.

کلیدواژه‌ها [English]

  • cognitive skills
  • behavioral skills
  • emotional adequacy
  • motivational sets
ابوالقاسمی، عباس؛ رضایی جمالویی، حسن؛ نریمانی، محمد؛ و زاهدبابلان، عادل. (1390). مقایسه‌ی شایستگی‌اجتماعی و مؤلفه‌های آن در دانش‌آموزان دارای ناتوانی یادگیری و دانش‌آموزان دارای پیشرفت تحصیلی پایین، متوسط و بالا. مجله‌ی ناتوانی‌های یادگیری، 1‌(1)، 23-6.
پرندین، شیما. (1385). هنجاریابی پرسش‌نامه‌ خودتوانمندسازی اجتماعی فلنر. فصلنامه‌ تعلیم و تربیت،2(4)، 90-76.
رنجبر، سمیه. (1397). هوش‌اجتماعی، خودکارآمدی‌اجتماعی و خودتمایز‌یافتگی در دانش‌آموزان تیزهوش و عادی. پایان‌نامه‌ی کارشناسی‌ارشد علوم‌تربیتی، دانشکده‌ی علوم‌تربیتی‌ و روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت، مرودشت.
سیف، دیبا؛ بشاش، لعیا؛ و لطیفیان، مرتضی. (1383). تأثیر ابعاد ادراک خود بر روابط اجتماعی با همسالان در نوجوانان مراکز آموزشی استعدادهای درخشان و مدارس عادی. مجله روان‌شناسی، 8‌(1)، 97-86.
سیمرود کلیکمن، مارگارت. (2015). کفایت‌اجتماعی کودکان و نوجوانان. ترجمه‌ سعید رضایی (1393). تهران: انتشارات آوای نور.
شاهسواری، پریسا و اسماعیلی، مریم. (1396). تأثیر مداخله‌ی شکوفایی سلیگمن بر شایستگی‌اجتماعی دانش‌آموزان دختر مقطع متوسطه مبتلا به اختلال اضطراب‌اجتماعی. مجله دانش و پژوهش در روان‌شناسی کاربردی، 18‌(4)، 51-44.
علامه، عاطفه؛ شهنی‌ییلاق، شهناز؛ حاجی‌یخچالی، علیرضا؛ و مهرابی‌زاده‌هنرمند، مهناز. (1397). تأثیر آموزش مهارت های مطلوب اجتماعی مبتنی بر برنامه گروه‌بندی مهارت بر شایستگی اجتماعی دانش‌آموزان پسر پرخاشگر. نشریه‌ی راهبردهای شناختی در یادگیری، 6(11)، 65-45.
لیوارجانی، شعله؛ گل‌محمدنژاد، غلامرضا و قاسم شهانقی، معصومه. (1388). بررسی رابطه‌ی هوش‌هیجانی و مهارت‌های‌اجتماعی دانش‌آموزان دختر دوره‌ی دبیرستانی تیزهوش و عادی شهرستان خوی در سال تحصیلی 89-88. نشریه‌ علمی آموزش و ارزشیابی، 2(5)، 210-185.
محتشمی، طیبه؛ علی‌اکبری دهکردی، مهناز؛ چیمه، نرگس؛ علی‌پور، احمد؛ و افقی، هاله. (1391). اثر آموزش روش‌درمانی پاسخ محور بر عملکرد خانواده در مادران کودکان مبتلا به اتیسم. خانواده پژوهی، 8(3)، 289-273.
محمدزاده، مریم. (1393). مقایسه‌ی دانش‌آموزان دختر متوسطه‌ی دوره‌ی اول مدارس هوشمند و عادی از لحاظ ادراک کنترل، ادراک شایستگی و عملکرد تحصیلی شهر بندر امام‌خمینی (ره). پایان‌نامه‌ی کارشناسی‌ارشد روان‌شناسی‌تربیتی، دانشکده‌ علوم‌تربیتی‌ و روان‌شناسی، دانشگاه شهید‌ چمران اهواز، اهواز.
 
Dodge, K. A., Pettit, G. S., McClaskey, C. L., Brown, M. M., & Gottman, J. M. (1986). Social competence in children. Monographs of the Society for Research in Child Development, 51, 1-85.
Felner, R. D., Lease, A. M., & Phillips, R. S. C. (1990). Social competence and the language of adequacy as a subject matter for psychology: a quadripartite tri-level framework. In T. P. Gullotta, G. R. Adams, & R. Montemayor (Eds.), The development of social competence in adolescence (pp. 245-264). Beverly Hills, CA: Sage.
Garnefski, N., Boon, S., & Kraaij, V. (2003). Relationships between cognitive strategies of adolescents and depressive symptomatology across different types of life event. Journal of Youth and Adolescence, 32(6), 401-408.
Gavrilova, Y., Donohue, B., Galante, M., & Gavrilova, E. (2019). A controlled examination of motivational strategies: Is it better to motivate by reviewing positive consequences for goal achievement or negative consequences of not accomplishing goals?. Motivation Science, 5(3), 235-256.
Heinz, J. B. (2012). Social skills & learning disabilities, current issues and recommendations of the national conference. Parkton, MD: York Press.
Johnson, J., Im‐Bolter, N., & Pascual‐Leone, J. (2003). Development of mental attention in gifted and mainstream children: The role of mental capacity, inhibition, and speed of processing. Child Development, 74(6), 1594-1614.
Lianos, P. G. (2015). Parenting and social competence in school: The role of preadolescents' personality traits. Journal of Adolescence, 41, 109-120.
Malti, T., & Perren, S. (2011). Social competence. Encyclopedia of Adolescence, 2, 332-340.
Wilson, D. B., Gottfredson, D. C., & Najaka, S. S. (2001). School-based prevention of problem behaviors: A meta-analysis. Journal of Quantitative Criminology, 17(3), 247-272.