مقایسه اثربخشی ذهن آگاهی و روان درمانی مثبت گرا بر سرمایه‌های روانشناختی دانشجویان دانشگاه آزاد گرگان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، ایران (نویسنده مسئول)

2 کارشناس ارشد روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه پیام نور، ایران

10.22055/jacp.2021.34085.1154

چکیده




در سال‌های اخیر با ظهور رویکرد جدیدی به نام «روان‌شناسی مثبت» تأکید بر شایسته سازی و تعریف مفاهیمی است که به تأمین سلامتی و شادکامی افراد و بهره‌مندی آن‌ها از یک زندگی سالم کمک می‌کند. هدف پژوهش حاضر بررسی و مقایسه شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی و روان درمانی مثبت‌گرا  بر سرمایه‌های روان شناختی دانش‌جویان دختر با اجرای گروهی بوده است. در این پژوهش از طرح نیمه تجربی پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل استفاده شد. 30 دانش‌جو با روش نمونه‌گیری داوطلبانه از میان این دانش‌جویان انتخاب و در دو گروه آزمایش و کنترل  قرار گرفتند. گروه آزمایش در هشت جلسه‌ی دو ساعته، هفته‌ای یک جلسه به صورت گروهی با روش درمان شناختی مبتنی بر ذهن‌آگاهی و روان درمانی مثبت‌گرا آموزش دیدند. شرکت کنندگان پرسش‌نامه­ی سرمایه‌های روان‌شناختی لوتانز را دو نوبت پیش‌آزمون و پس تکمیل نمودند. یافته‌ها نشان داد که شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی، و روان درمانی مثبت‌گرا، سرمایه‌های روان‌شناختی افزایش داده است. با توجه به مؤثر بودن این دو روش درمانی استفاده از آن‌ها توصیه می‌شود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The comparative study of the effectiveness of mindfulness and Positive Psychotherapy, Psychological capital Azad universiry of Gorgan.

نویسندگان [English]

  • mojtaba aghili 1
  • sabah mohseni 2
1 Corresponding Author: Assistant Professor, Department of Psychology, Payame Noor University, Iran (dr_aghili1398@yahoo.com)
2 MA of Psychology, Department of Psychology, Payame Noor University, Iran
چکیده [English]

In recent years, with the advent of a new approach called "positive psychology", the emphasis is on competency and the definition of concepts that help ensure the health and happiness of people and their enjoyment of a healthy life. The aim of this study was to compare and compare cognitive therapy based on mindfulness and positive psychotherapy on the psychological capital of female students with group performance. In this study, quasi-experimental pre-test and post-test methods with control group were used. Thirty students were selected from these students by voluntary sampling method and were divided into experimental and control groups. The experimental group was trained in eight sessions of two hours, one session per week as a group with cognitive therapy based on mindfulness and positive psychotherapy. Finally, considering the drop in participants, the number of subjects was reduced to 10. Subjects in both groups completed the Lutans Psychological Capital Questionnaire twice before the test and after participating in group sessions. Findings showed that mindfulness-based cognitive therapy, and positive psychotherapy, increase psychological capital and its components (hope, self-efficacy, optimism and resilience). Due to the effectiveness of these two treatments, their use is recommended.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mindfulness based cognitive therapy
  • Positive psychotherapy
  • psychological capitals
اورکی، محمد؛ بیات، شهره و خدادوست، ساناز. (1392). بررسی مقایسه اثربخشی مداخلة شناختی-رفتاری مبتنی بر الگوی مارلات با اثربخشی مداخلة شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی در سلامت روان درمانجویان وابسته به کراک. فصلنامه روان‌شناسی سلامت، 1(2)، 22-31.
آزادمردی، اسفندیار؛ مقتدائی، کمال و آریاپوران، سعید. (1392). اثربخشی آموزش ذهن‌آگاهی بر علائم روان‌شناختی جانبازان با اختلال استرس پس از سانحه. مجله علوم رفتاری، 7‌(1)، 77-67.
بختیاری، آزاده و عابدی، احمد. (1391). اثربخشی درمان گروهی مبتنی بر الگوی فراشناختی ذهن‌آگاهی انفصالی بر افسردگی پس از زایمان. فصلنامه روان‌شناسی کاربردی، 6‌(22)، 9-2.
برجعلی، احمد. (1392). اثربخشی درمان‌شناختی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر کاهش تعارضات والد، فرزندی در نوجوانان. مجله علوم رفتاری، 7(1)، 6-1.
خدادادی سنگده، جواد؛ تولائیان، سید‌عبدالحسین و بلقان‌آبادی، مصطفی. (1393). اثربخشی روان‌درمانی مثبت‌نگر به شیوه گروهی بر افزایش شادکامی مادران کودکان با نیازهای ویژه. روا‌ن‌شناسی خانواده، 1(1)، 19-9.
خسروشاهی، جعفر؛ ‌هاشمی نصرت‌آبادی، تورج و بیرامی، منصور. (1391). رابطه سرمایه روان‌شناختی و ویژگی‌های شخصیتی با رضایت شغلی در کتابداران کتابخانه‌های عمومی شهر تبریز. پژوهنده، 17(۶)، ۳۱9-۳۱3.
هاشمی نصرت‌آباد، تورج؛ باباپور خیرالدین، جلیل و خسروشاهی، جعفر. (1391). نقش سرمایه روان‌شناختی در بهزیستی روانی با توجه به اثرات تعدیلی سرمایه اجتماعی. پژوهش‌های روا‌ن‌شناسی اجتماعی، 1(4)، 37-27.
یوسفیان، فهیمه و اصغری‌پور، نگار. (1392). مقایسه اثربخشی درمان گروهی شناختی مبتنی بر ذهن‌آگاهی و درمان گروهی شناختی رفتاری بر عزت نفس دانش‌آموزان دختر. مجله اصول بهداشت روانی، 15(59)، 205-215.
Avey, J. B., Patera, J. L., & West, B. J. (2006). The implications of positive psychological capital on employee absenteeism. Journal of Leadership & Organizational Studies, 13(2), 42-60.
Baer, R. A., Smith, G. T., & Allen, K. B. (2004). Assessment of mindfulness by self-report: The Kentucky Inventory of Mindfulness Skills. Assessment, 11(3), 191-206.
Cardaciotto, L. A. (2005.).Assessing mindfulness: the development of a bi-dimensional measure of awareness and acceptance. Doctoral dissertation. University of Drexel, USA.
Diener, E., Oishi, S., & Lucas, R. E. (2003). Personality, culture, and subjective well-being: Emotional and cognitive evaluations of life. Annual Review of Psychology, 54, 403-425.
Goldsmith, A. H., Veum, J. R., & Darity Jr, W. (1997). Unemployment, joblessness, psychological well-being and self-esteem: Theory and evidence. The Journal of Socio-Economics, 26(2), 133-158
Kabat-Zinn , J .(1990). Full catastrophe living: Using the wisdom of your body and mind to face stress, pain and illness. New York, NY: Delacorte.
Kahler, C. W., Spillane, N. S., Day, A. M., Cioe, P. A., Parks, A., Leventhal, A. M., & Brown, R. A. (2015). Positive psychotherapy for smoking cessation: a pilot randomized controlled trial. Nicotine & Tobacco Research, 17(11), 1385-1392.
Lancaster, S. L., Klein, K. P., & Knightly, W. (2016). Mindfulness and relaxation: A comparison of brief, laboratory-based interventions. Mindfulness, 7(3), 614-621
Luthans, F. (2012). Psychological capital: Implications for HRD, retrospective analysis, and future directions. Human Resource Development Quarterly, 23(1), 1-8.
Luthans, F., Youssef, C. M., & Avolio, B. J. (2007). Psychological capital: developing the human competitive edge. New York: Oxford University Press.
Magyar-Moe, J. L. (2009). Therapist's Guide to Positive Psychological Interventions. San Diego: Academic Press.
Parks-Sheiner, A. C. (2009). Positive psychotherapy: Building a model of empirically supported self-help. Dissertation Abstracts International: Section B: The Sciences and Engineering, 70(6), 37-92.
Post, B. C., & Wade, N. G. (2009). Religion and spirituality in psychotherapy: A practice‐friendly review of research. Journal of Clinical Psychology, 65(2), 131-146.
Segal, Z. V., Williams, J. M. G., & Teasdale, J. D. (2002). Mindfulness-based cognitive therapy for depression: A new approach to preventing relapse. New York, NY: Guildford Press.
Seligman, M. E. P., & Csikszentmihalyi, M. (2000). Positive psychology: An introduction. American Psychologist, 55(1), 5-14.
Siu, A. F., Ma, Y., & Chui, F. W. (2016). Maternal mindfulness and child social behavior: The mediating role of the mother-child relationship. Mindfulness, 7(3), 577-583.
Teasdale, J. D., Segal, Z. V., & Williams, M. G. (1995). How doescognitive therapy prevent depressiverelapse and why should attentionalcontrol mindfulness training help?. Behaviour Research and Therapy, 33, 25-39.
Terjesen, M. D., Jacofsky, M., Froh, J., & Digiuseppe, R. A. (2004). Integrating positive psychology into schools: Implications for practice. Psychology in the Schools, 41(1), 163-172.
Zou, H., Chen, X., Lam, L. W. R., & Liu, X. (2016). Psychological capital and conflict management in the entrepreneur-venture capitalist relationship in China: The entrepreneur perspective. International Small Business Journal, 34(4), 446-467.